Girişimcilik

Eskilerin tabiri ile; “kendi işinin sahibi olmak”, olarak ifade edebiliriz. Girişimcilere ihtiyacımız var. Çağın gereği bazı ürün ve hizmetler talep azalması yaşarken bazı ürün ve hizmetlerde talep artışı doğmaktadır. Türkiye ekonomisinin girişimcilere ihtiyacı var. Çağımızın bazı faktörleri bunu kolaylaştırıyor aslında internet gibi.. sosyal medya gibi…Girişimcilik pek çok insanın hayalini kurduğu, pek azının denediği ve çok çok azının başarılı olduğu bir kariyer yolculuğudur. İnsan doğası, risk almaktan kaçınır, genellikle ;”kaybetmek en kötüsü” olarak değerlendirilir. Bir Atasözü şöyle der: Dimyata Pirince Giderken Evdeki Bulgurdan Olmak. Bu ve benzeri sözler girişimcileri, ailelerini daima korkutur. Sadece insan doğasının bir yönü ya da yaşanan olumsuz tecrübeler mi girişimcilerin önündeki engeller ?

Girişimciliği Zorlaştıran Faktörler

            Sosyo-ekonomik faktörler, girişimci adayı, içinde bulunduğu sosyo-ekonomik şartlar nedeniyle risk almada çekimser davranır. Ailesi, sık sık adaya garanti, düzenli geliri olan işleri salık verir. Girişim için gerekli sermaye yoktur ya da yetersizdir. Girişimcilere sermaye olabilecek fon ve kredi imkânları kısıtlıdır. Girişimci adayı, zayıf network ağına sahiptir bu durumda, kendine rehberlik edecek bilgi, deneyim ve çevre imkânlarına ulaşmaz. Girişimci adayının önündeki en büyük engel sosyo-ekonomik sınırlılıklardır.

            Girişimciliğe diğer engel ise, “ihtiyaç” teorisidir. Yani, ihtiyaçları karşılanan aday risk alma gerekliliği hissetmez. Genellikle orta-üst sınıfların çocukları bu duruma maruz kalır. Bu kesimde işsizlik de yüksektir, zira yeterli harçlık alan, bir dediği iki edilmeyen genç bütün vaktini cep telefonunda geçirir. Bu durumdaki bir kimsenin, işi, evlenmesi, askerliği vb. ekonomik ihtiyaçları ebeveynleri tarafından karşılanır. Dolayısıyla, çalışmasına, risk almasına, bir iş yeri açmasına gerek yoktur. Bir konferansta; anne-babalara, okuldan (üniversite) mezun gence harçlık vermemelerini salık verdim, bir hayli şaşırdılar. Hipotezim aynı: ihtiyaçlar karşılanıyorsa çalışmaya risk almaya karşı isteksizdir..

            Ülke kültürü, Türkiye’de girişimciler, müteahhitler kendi işini yapmaya çalışanlar aşağılanır. Bu kesimlerin kazandığı para “lekeli” kabul edilir. Bu bakış açısı, girişimci genci daha baştan bezdirir. Bu durum yeterli girişim, olmamasını, yeni iş kollarının doğmasını ve ekonomik gelişmeyi engeller. Bazı iş kollarına şüphe ile yaklaşılması da adayları yorar. Sanal oyun tasarlayacağını söyleyen bir genci kaç kişi, kaç öğretmen ciddiye alır destek olur. Okullarımızda girişimcilik dersi, kurs atölye programları yok gibi bir şeydir. Hayatları boyunca, eğitim vs. ile öğrenme deneyimi yaşamayan, bilmeyen hayal kurmayan birisi nasıl girişimci olabilir ?

Girişimci Adayları için Fırsatlar

            Girişimciler için her şey kötü değildir, hatta sürekli iyi gidiş gözlenmektedir. Fırsatlara bakalım.

            Bilişim dünyasındaki gelişmeler, dünya bir köy değil bir cep telefonu artık. Bu durumda girişim yapmayı, girişimin başarılı olma ihtimalini arttırıyor. Bir ofis, iş yeri, mağza vb. yer olmadan da ürün veya hizmeti tanıtabilirsiniz. İnternet ve sosyal medya bize bu imkânı sağlıyor. Girişimci adayların önündeki en önemli fırsat budur.

            Girişimci adaylara bakış değişiyor, gittiğim okullarda her sınıftan bir iki girişimci adayı çıkıyor, hedeflerindeki işi soruyor onlara cesaret dolu sözler söylüyorum. Ailelerinin de bu adaylara destek olduğunu görüyorum bunlar çok iyi gelişmeler. Okullarda seçmeli girişimcilik dersi var, kulüpler ve hatta ciddi projeler var. Bunlar çok önemli gelişmeler. Toplum artık girişimci adayına daha sıcak bakıyor.

            KOSGEP, İş-Kur gibi kurumlar girişimci gence eğitim,  hibe ve kredi gibi destekler sağlıyor. Bunlar da çok önemli gelişmeler ama yeterli değil, farklı fon ve krediler sağlamak gerekiyor. Risk kredileri, girişim ortaklıkları hatta gönüllü bağış sistemleri kurulmalıdır.

Son olarak girişimci adaylarına iş önerileri:

 1.        İş Önerileri

1.1.     Eve doktor servisi ,

1.2.     Otomobil vize işlemleri aracılığı,

1.3.     Özel kolej kurmak,

1.4.     Cep telefonu uygulaması programlamak,

1.5.     Yatırım danışmanlığı,

1.6.     Sanal ticaret

1.7.     Nadir bulunan ürün temini, ticareti,

1.8.     Ev mobilya yedek parçaları ticareti,

1.9.     Küçük paralarla yatırım: Viop, Forex gibi.

1.10.   Eğitim danışmanlık şirketi kurmak.

1.11.   Özel eğitim rehabilitasyon merkezi kurmak,

1.12.   Özel kütüphane kurmak,

1.13.   İş dünyası eğitim şirketi kurmak…

            Girişimci gençlerin sayısının artması dileğiyle !

Kariyer Planlamada Değerler

Son yıllara kadar kariyer planında değerlere pek yer verilmiyordu, ancak değerlerin kariyer kararlarında etkili olduğu tespit edilince değerlere daha fazla dikkat edilmektedir. Değerler, yetenek ve ilgiden farlı olarak gelecek ile ilgilidir, geçmiş ile ilgili değildir. Olcay Yılmaz ‘ın tabiriyle (2019): “yetenekler geminin motoru, ilgiler dümeni değerler ise; hedefteki limandır”. Varılan liman önemli ise o takdirde değerler çok önemlidir. Kariyer planı yapan birisi onun için öncelikli değerlerini kolaylıkla tespit edebilir. Bunu ölçen bir test olabileceği gibi değerlerin tanımlarını inceleyerek her birini 0-10 arası bir puan verebilir ve en yüksek 10 değeri belirleyebilir ve kariyer dosyasına kayıt edebilir.

Değerler Listesi:

  1. Ekonomik Kazanç: Çok para kazanma.
  2. Toplumsal Saygınlık: Toplumda saygın bir yer edinme.
  3. Sosyal Güvence: İşsiz kalmama, geleceğin güvencede olması ve emeklilik olanağı.
  4. Güvenlik: İşin tehlikelerden uzak olması.
  5. Meslekte İlerleme: Bilgi ve becerileri geliştirerek ilerleme olanağı.
  6. Yetenekleri Kullanma: Sahip olunan yetenekleri kullanma olanağı.
  7. Yaratıcılık: İşin yenilik, keşfetme özgünlük imkânı tanıması.
  8. Bağımsızlık: Başkalarına bağımlı olmama durumu.
  9. Güç ve Otorite- Liderlik: Başkalarını yönetme ve denetleme konumu.
  10. Risk Alma: İşin bazı tehlikeleri göze alarak, daha çok kazanma veya daha iyi konuma yükselme olanağı.
  11. Rekabet: İşin yarışarak yapılması, kazanma ve kaybetme yarışı.
  12. İkna: Başkalarını ikna edip, onları etkileme olanağı.
  13. Değişiklik: İşlerin çeşitli olması, farklı süreçlerde çalışma olanağı.
  14. Düzenlilik: Yapılan işin rutin olması.                              
  15. Seyahat: İşin sıkça seyahat etmeyi gerektirmesi.
  16. Sorumluk Alma: İşin önemli oranda sorumluk almayı gerektirmesi.
  17. İş Birliği: Başkaları ile işbirliği yapmayı gerektirmesi.
  18. Takım Çalışması: İşin ekip halinde çalışmayı gerektirmesi.
  19. Yalnız Çalışma: İşin yalnız başına çalışmayı gerektirmesi.
  20. Arkadaşlık: İş arkadaşlarıyla dostane ilişkilerin olduğu bir işte çalışma.
  21. Esnek Çalışma: Çalışma saatlerini bireyin kendisinin belirlemesi.
  22. Tanınma: Çevresinde bilinen bir kişi olma.
  23. Yardım: İşin yapılmasında, insanlara yardım etmeyi gerektirmesi.
  24. Değerlere Uyuşum: Yapılan işin bireyin inanç, değer ve düşünceleriyle uyuşması.
  25. Fiziksel Etkinlik: İşin beden gücünü kullanmayı gerektiriyor olması.
  26. Alet ve Makine Kullanma: İşin icrasının önemli oranda alet ve makine kullanımı olması.
  27. Takma ve Kurma İşleri: İşin takma ve kurma etkinlikleri ile yapılması.
  28. El Becerisi ile Çalışma: İşin el parmak becerisi gerektirmesi.
  29. Özel Yaşam: Kişinin özel yaşamına zaman ayırabilmesi.
  • Estetik: İşin icrasının güzeli bulma ya da yapma faaliyetlerini gerektirmesi.
  • İş sükûneti: İşin sakin ve huzurlu bir ortamda yapılabilmesi.
  • Yenilik: İşin yeniliklere açık olması.
  • Macera: İşin, tehlikeli, ilginç ve çetrefilli durumlara karşılaşabile olanağı vermesi.
  • Üniforma Giyme: Üniforma giyilen bir bir iş sahibi olmak.
  • Sayılarla Çalışmak: İşin sayı ve verilerle yapılıyor olması (Pişkin, 2012: 60-2).

Kariyer iş yaşamına başlayanlardan zaman şöyle şeyler duyarız: “benim beklediğim bu değildi” Bunun tercümesi kariyer kararlarımı verirken öncelikli değerlerimi dikkate almadım veya fark etmedim. Değerlerin tespitinde dikkat edilecek en önemli hususlar: 1. Değerin yaşam boyu önemi iyi etüt edilmeli, gerekirse kendisine süre tanınmalı. 2. Zıt değerlerin durumu dikkatlice kontrol edilmeli birinin yerine diğeri tercih edilmeli. Örneğin: Güvelik de benim için önemli Risk almak da benim için önemli değer diyorsak ciddi zıtlık söz konusudur. Benzer durum bazı değerlerde de söz konusu. Burumda, iki değerden birini tercih etmemiz ya da  daha öncelikli olanı ayırt etmek gerekir.

Kariyer planında değerlerimizin değerini bilelim!  

Whatsapp Grupları Etik Kuralları Olabilir mi?

Whatsapp ve whatsapp grupları hayatımızın bir parçası haline geldi. Hemen hemen her yaştan insan ve özellikle çalışanların en az 3-4 gruba dâhil olduğunu biliyoruz. Grupların bir kısmı işle ilgili kurulan gruplar bu gruba istem dışında dâhil ediliyoruz. Bunun dışında, mezun grubu, apartman/site grubu, iş meslektaş paylaşım grubu, geçici gruplar (kalıcı hale geliyor ..). Bu gruplardan, grup paylaşımlarından farklı zamanlarda rahatsız oluyoruz ama genellikle hatır gönül adına gruptan ayrılmıyor/ayrılamıyoruz… Acaba Whatsapp gruları için bazı etik kurallar üzerinde bir standardizasyon sağlayabilir miyiz? Bu soruya yanıt aramaya çalışıyorum. Bazı ilkeler sunmaya çalışacağım.

  1. Grup, grup üyelerinin e-posta veya yazılı izni ile kurulmalı.
  2. Grup yöneticisi ilk mesajında grup kurallarını ilan etmeli ve her üyeden bu kurallara uygun kullanım yapacağının taahhüdünü almalı.
  3. Grubun amacı çok iyi belirlenmeli bu amaç tüm üyeler tarafından kabul edilmeli ve bilinmelidir.
  4. Grupta her üye gerçek ad soyad ile kayıt olmalıdır,
  5. Grup içi etkileşim zamanı (iş ile ilgiliyse) hafta içi 09.00 ile 18.00 olarak belirlenmeli,
  6. Tüm grup türlerinde (istisnai durumlar hariç [ölüm, hastalık, yaralanma, kaza vb.]) akşam 21.00’den sonra paylaşım yapılmamalıdır.
  7. Hafta sonu ve tatil günleri grup içi paylaşım yapılmamalı,
  8. Gruba yeni katılımcı eklenecekse üyelerin görüşü ve onayı alınmalı,
  9. Grubun ayırt edici bir logo veya resmi olmalı,
  10. Grupta, çok uzun yazı, yönerge yönetmelik vb. içerikler paylaşılmamalı, bu tür içerikler e mail ile ilgililere gönderilmelidir. Bu tür önemli ve bağlayıcı içerikler telefondan okunmayacak kadar uzun olabilmektedir. Ayrıca, küçük bir ekrandan bunu okumaya çalışmak göz sağlığı için doğru değildir. Son olarak e mail resmi tebligat yerine geçerken whatsapp gönderimi tebligat olarak kabul edilmemektedir.
  11. Grup mesajları, kısa, öz ve tercihen bir sayfayı geçmeyecek şekilde oluşturulmalıdır,
  12. Grup mesajları saat 09’dan sonra gönderilmeli üst üste mesajlar gönderilmemelidir,
  13. Grup mesajlarının net görünen, okunması kolay içerikte olmasına dikkat edilmelidir,
  14. Yanıt beklenen, acil, vb. durumlarda farklı renk ve içerik ile üyelerin dikkati çekilmelidir,
  15. Grubun çoğunluğunu ilgilendirmeyen mesajlar grupta paylaşılmamalıdır,
  16. Kişisel mesajlar grupta paylaşılmamalıdır,
  17. Dini, siyasi görüş vb. içerikler grupta paylaşılmamalıdır,
  18. Uygun zaman dilimi dışında paylaşım gerekiyorsa paylaşım yapan üyelerden af dilenmelidir.
  19. Gruptan ayrılmak söz konusuysa, gerekçesi yazılarak gruptan ayrılmalıdır,
  20. Grupta güvenilir bir kaynaktan alınmayan, bizzat şahit olunmayan kesin bilgilerle teyit edilmeyen haber, duyuru vb. içeriklere yer verilmemelidir,
  21. Bir yanlış bilgi vs. paylaşılmış ise doğru bilgi ile birlikte yeni bir içerik paylaşımı yapılmalı ve grup üyelerinden af dilenmelidir,
  22. Grupta kişisel yorumlara, başka kişilerin kişisel yorumlarına, (yetkili kamu görevlileri hariç)  emir ve direktiflerine yer verilmemelidir.
  23. Grubun işlevi sona erdiğinde grup kapatılmalıdır,
  24. İş gruplarında büyük grup yerine, daha küçük gruplar (zümre, bölüm vs.) tercih edilmelidir,
  25. Gönüllü gruplar (sınıf, mezun branş vb.) gruptan bir süreliğine ayrılmak isteyenlere hoşgörü ile yaklaşılmalı, bu husus zaman zaman üyelere mesaj olarak hatırlatılmalıdır,
  26. Benzer gruplar birleştirilmeli, insanların gruplar arasında kaybolmasına engel olunmalıdır,
  27. Grupta yüz yüze iletişimin nezaket kurallarına uyulmalıdır,
  28. Gerçek hayatta suç olan davranışlar sanal hayatta da suç olarak kabul edilmektedir.
  29. Zaman zaman grup mesaj istatistikleri çıkarılarak (mesaj sayısı, zaman yoğunluğu, kişilerin mesaj sayısı vb.) grupta paylaşılmalıdır.
  30. Grupta sessiz kalanlara özelden ‘nedeni’ sorulmalıdır, bu kişiler diğerlerine katılmamakla birlikte onların ‘şedidinden’  çekindikleri için içerik paylaşmamaktadırlar, bu gibi durumlarda oylama yolu ile bir karar alınmalıdır,
  31. İş gruplarında duygusal değil, iş veya kamusal kararların amir hükümlerine göre davranmak esas olmalıdır,
  32. Kullanıcılar (yöneticiler dâhil) gereksiz yere grubu meşgul etmemelidirler,
  33. Grup üyeleri izinsiz görsel, video paylaşımından uzak durmalıdırlar,
  34. Grupta grup kurallarına uygun davranmayanlara uygulanacak yaptırımlar önceden belirlenmeli, böyle bir durum oluşursa grup çoğunluk kararı ile yaptırım hemen uygulanmalıdır,

Ne dersiniz ?

WordPress.com ile Oluşturulan Web Sitesi.

Yukarı ↑