MEB’lığı 2022’den itibaren öğretmen eğitimine daha farklı eğilmeye başladı. Bu kapsamada, Öğretmen Yetiştirme Genel Müdürlüğünün ilgili kalemindeki bütçeyi10 kattan fazla arttırdı. Asıl farklı yaklaşımı ise; Okul Temelli Mesleki Gelişim (OTMG) Programını başlatmasıyla oldu. Bu programın daha önce yapılagelen yöntemden önemli bir farklılığı var. Tepeden Tabana doğru eğitim arzı değiştirilerek, tabanın eğitim talepleri ön plana çıktı. Yani, okuldaki öğretmenler hangi konularda, hangi becerilerde eğitim almak istiyorlarsa bu eğitimler o okulda açılıyor. Kısaca, okul merkezli bir yapı oluşturuldu. Yine yeni dönemde okul dışı uzmanlar (akademisyen, farklı kurumlar) da okula eğitim görevlisi olarak yer alıyor.
Eğitim sektörünün en önemli unsurlarından biri öğretmenlerdir. Öğretmen, sistem içinden hala en kritik kişi konumda. Dolayısıyla, öğretmeni geliştirmeden, motive etmeden tuttum ve davranışlarında değiştirmeden, eğitim- öğretim becerilerini zenginleştirmeden fark yaratan öğretmenlere sahip olamıyoruz.
Neden Öğretmen Eğitimi?
Birincisi: Türkiye’de eğitim sektöründeki öğretmenlerin büyük çoğunluğu Eğitim Fakültelerinden mezun durumda.. Buraya kadar herşey güzel, ancak öğretmen adayları alan (Matematik, Fen, Spor, Psikoloji vb.) derslerine gerekli özeni göstermekle birlikte pedagojik formasyon dersleri (Gelişim, Psikoloji, Ölçme, Sınıf Yönetimi, Öğretim Yöntem ve Teknikleri, Özel Eğitim, Rehberlik vb.) gibi derslere gereken özeni göstermemektedir. Oysa, iyi bir öğretmenin ana branşı kadar pedagojik formasyon derslerine de eğilmesi kendini en iyi şekilde yetiştirmesi gerekir. Mezun adayların önemli bir kısmı bu yönlerini yeterince geliştirmeden yetkinlik kazanmadan kendini sınıfta bulmaktadır.
İkincisi: Öğretmenlerin yetkinlik yıpranması yaşaması. Öğretmenler zaman geçtikçe eğitim-öğretim becerilerinde eskime, yıpranma meydana gelmektedir. Yani öğretmenin nicelik ve nitelik öğretim, eğitim çıktılarında azalma meydana gelmektedir.
Üçüncüsü: Eğitimde değişen, çocuk, aile hatta devlet algısı. Eski paradigmada öğrenci olan bir sürü eziyet çeken, fiziksel psikolojik şiddet gören öğretmen adayı, öğretmen olunca,yeni eğitim dünyasının değişen gerçeklerinin sert duvarına çarpmaktadır.
Dördüncüsü: Motivasyon kaybı, öğretmenler özellikle kamu sektöründe çalışanlar çeşitli nedenlerle (eşit maaş, yükselme sistemi, ödül sistemi, yaratıcılığın frenlenmesi vb.) motivasyon kaybı yaşamaktadırlar.
Beşincisi: Değişen eğitim problemleri, hızla değişen dünya, bilgi iletişim çağının doğurduğu etkiler; okulları, sınıfları, dersleri ilgili her kişi ve yapıyı derinden etkilemiştir. Öğretmenlerin nicelik olarak artan ve çeşitlenen sorunlarla baş edebilmesi için çeşitli eğitimlerle yetkinliklerini geliştirmesine ihtiyaç duyulmaktadır.
Eğiticinin Eğitiminde Öneriler
Öğretmen eğitimi 4 temel kurum ve kişiler etkilidir. Bunlar, Milli Eğitim Bakanlığı, Okul Yönetimi, Öğretmenler ve Eğitimcilerdir.
MEB’na Öneriler:
- MEB Öğretmen Yetiştirme Genel Müdürlüğünce hazırlanan Eğitim Programları hızlıca gözden geçirilmeli,
- Yeni Eğitim programlarına eklenmeli (problem çözme, eğitimde yaratıcılık, eğitim koçluğu vb.).
- Eğitim program içerikleri; etkileşim ve katılım sağlayıcı, film, kısa film, kitap vb. içeriklerle desteklenmiş şekilde hazırlanmalı.
- Öğretmen eğitimi uygulanış şartlarında esneklik sağlayıcı yönetimsel kararlar alınmalı.
- Eğitim görevleri ile ilgili bir internet sitesi veya mebbis üzerinden yorum ve puanlama sistemi hayata geçirilmeli,
- Eğitici eğitiminde görev alacak eğitmenlerin daha nitelikli, kaliteli olması için çoklu eleme sistemi kurmalı.
Okul Yönetimlerine Öneriler:
- Eğitim planlamasında, öncelik ve daha yaygın konulara odaklanmalı,
- Eğitim zamanlaması optimal şartlarda belirlenmeli,
- Öğretmenlerin talepleri kısmen açık anket formları ile alınmalı,
- Eğitim sırasında eğitimlere okul yöneticileri aktif katılmalı.
- Eğitimde elde edilen bilgi, tutum ve davranışlar desteklenmelidir.
Öğretmenlere Öneriler:
- Öğretmenler, kendileri için bir eğitim listesi hazırlamalıdır,
- Bu listenin öncelik ve doğrudan eğitim öğretim faaliyetlerinde onlara destek olacak konular olmasına dikkat etmelidirler. Örnek: Anaokulu öğretmeni : “Eğitimde Drama” yı eğitim konusu olarak seçmesi yerinde olurken, Ortaokul Öğretmenin :”Sınıf Yönetimi” ni eğitim konusu seçmesi onun için daha fonksiyonel olacaktır.
- Öğretmenler belli konularda yetkinliklerini arttırmak için zincir eğitim programlarından yararlanması yerinde olacaktır.
- Öğretmenler, yeni öğrendiği bilgi, becerileri kullanmaya çalışmalıdır.
Eğitim Görevlilerine Öneriler:
- Yetişkin eğitimi konusunda eğitim alınmalı,
- Eğitim materyalleri önceden hazır olmalı ve prova edilmeli,
- Eğitim görevlisi, “inanmadığı, yararsız bulduğu vb.” eğitimlerde görev almamalıdır.
- Kibar, sağduyulu ve pozitif bir dil kullanılmalı.
- Eğitim sırasında eğitim görevlisi; katılımcı öğretmenlere esnek davranmalı ama belli dozda disiplini elden bırakılmamalıdır,
- Uygulamaya yer verilmeli,
- Eğitim sonunda sınav veya ölçme değerlendirme faaliyetleri ihmal edilmemelidir,
- Eğitim sonunda kullanılan eğitim araçları katılımcılara sunulmalı.
Öğretmen eğitimine daha yoğun eğilmemiz, öğretmenlerin ve çocukların hayatına pozitif katkı sağlayacaktır.
Mehmet Ali İlkaya 
Yorum bırakın