Uzaktan çalışmaydı, nöbetleşe çalışmaydı ve yaz tatili derken Eylül ayı geldi çattı. Ancak, Covid-19 salgını olanca şiddetiyle devam ettiği için bazı uygulamalar çalıma ve eğitim hayatında devam edebilir. Sonuçta şekli ne olursa olsun çalışmak, hedeflere yürümek gerekiyor. Bu yazımda başarıya ulaşmak için planlama becerisi üzerinde durmak istiyorum.
Çocuk ve gençlerle başarı programı ve yetişkinlerle de (öğretmenler) Eğitim Koçluğu eğitimleri veriyorum. Gözlemlerime göre, en zayıf noktamız; planlı yaşam. Çalışma plan ve plan uygulamaya gelince direnç ortaya çıkıyor. Bizim toplumumuzda planlı yaşama karşı negatif algı var. Planlama becerisini biraz daha açalım.
Planlama tanımı: ‘bir işin, bir yapıtın gerçekleştirilmesi, bir konunun yolunda yürümesi için uyulması tasarlanan düzen. geleceğe dönük tasarı, düşünce. Bir amacı gerçekleştirecek şeyleri düşünmek, tasarlamak. Dikkatimizi çeken kavramlar: Düzen-gelecek-tasarı-amaç. Planlama gelecek zaman ile ilgilidir. Önümüzdeki veya daha uzak bir zamanın tasarlanması olarak tanımlanmaktadır. Planlı yaşamanın faydaları:
Amaca ulaşmaya yardımcı olur,
Zaman tasarrufu sağlar,
Bireydeki baskı ve stresi azaltır,
Verimliliği arttırır,
Dışardan (diğerleri: öğretmen-ebeveyn-amir vd.) gelen baskıları azaltır hatta yok eder.
Diğer işler faaliyetler için bolca zaman kalır.
Bireyin kendine olan güveni artar,
Problem çözme becerisi gelişir,
İş yaşamında başarıyı getirir,
Kriz yönetimi becerisi gelişir.
İster bir işte çalışan profesyonel ister lise birinci sınıfa devam eden genç bir birey olsun planlama yaparken aşağıdaki temel şablona uygun davranmalıdır. (Günlük 6-8 saat olarak düzenlenmiştir.)
| Faaliyet Türü | İdeal zaman oranı | Süre (saat) |
| Hedef/iş | % 60 | 4 saat |
| Kişisel gelişim | % 30 | 2 saat |
| Hobi vs. | % 10 | 1 saat |
Planlamanın ilk adımı bu şablona bağlı kalmaktır. Yani zaman esas iş/hedefe ayrılması gerekir. Başarı için bu çok önemli bir ayrıntıdır.
Plan yapım sürecinde ön hazırlık için;
- Ön hazırlık:
- Hedeflerin açık olarak belirlenmesi.
- Esneklik halihazırdaki düzeyinin ötesine geçebilmesi için esnek olmalıdır.
- Ölçülebilirlik: Gözlem ya da başka bir yolla hedef ölçülemezse, hiçbir zaman oraya ulaşılıp ulaşılamadığı anlaşılamaz.
- Ulaşılabilirlik: Aşırı hırslı hedefler hoş görünebilir, ama genellikle ulaşılamaz. Oysa, bir adım ilerlemeyi amaçlayan gerçekçi hedeflere ulaşılabilir.
- Uygunluk: Hedefler bireye ya da kuruma uygun değilse, amaçsızdır.
- Zamanlama: Hedefe varılacak zamanı belirlemek, başarının ölçülmesi için önemlidir. Açık uçlu zamanlara ilişkin anlaşmalar, genellikle gerçekleştirilmeden kalır (Clutterbuck, 1999; http://www.mentor-tr.com).
Ön hazırlık aşamasındaki hedef belirleme planlama aşamasındaki en önemli adımdır, hedef yoksa ya da uygun değilse planlı yaşamının gerekliliği ortadan kalkar. Yine ön hazırlık için ek bilgi araç gereçler şöyledir.
- Masa Takvimi,
- Akademik güncel Ajanda, (öğrenci, öğretmen ve akademisyenler)
- Zaman içinde önemli olayların kronolojik notları (doğum günleri, sınav günü, bayram ve tatiller gibi)
- Plan defteri,
- Renkli kalemler
Örnek bir amaçlar listesi,
Örnek şablonda da vurgulandığı gibi hayat amaçlarının her biri ile yıllık ve kısa vadeli amaçlar arasında ilişki vardır, olması gerekir.
Planlama aşmasında dikkat edilmesi gereken bazı kurallar söz konusudur. Bu kuralları şöyle sıralayabiliriz.
Plan kuralları
Her gün plan yapacağım,
Planda tüm etkinliklere yer vereceğim.
Planımı, 12.00-14.00 saatleri arasında yapacağım.
Masa takvimi kullanacağım.
Önemli tarihleri önceden takvime işaretleyeceğim.
Tüm etkinlikleri somut yazacağım.
Etkinlik aralığını geniş tutacağım.
Planımın oluşmasında yakın vadeli hedeflerime odaklı olacağım.
Her gün uyumadan “değerlendirme” yazacağım.
Her ayın son iş gününde planlarımı öğretmenine (koç öğretmeni-rehber öğretmen veya sınıf rehber öğretmeni) göstereceğim.
Her gün planımı, Instagram hesabımdan paylaşacağım.
Planımı, anne-babama grubumuzdaki arkadaşlarımla paylaşacağım.
Plan kurallarının birinci tekil şahıs kipiyle yazılması daha doğrudur. Bu şekilde, plan yapma ve plan uygulama motivasyonu artar. Plan kuralları atlanmaması gereken önemli bir adımdır. Genellikle plan defteri /ajandanın ilk sayfasına yazılır, yazdırılır.
Devam edeceğim, sağlıklı başarılı günler dilerim
Mehmet Ali İlkaya 
Yorum bırakın